Aykırı

-kim o?

-O mu aykırı bi tip, marjinal olmaya çalışıyo ya da öyle görünüyo….

 

bu dialog, sokakta  şahit olduğum bir dialog. İki gencin aralarında uzun saçlı ve bütün kolları dövmeli bir başka genç üzerine yorumları. “Onların belirlediği(?) biz kavramının dışına taşmış

bir kara koyun bu genç” diye düşündüm ardından. Gerçekten de üzerine konuştuğumuz ne çok kara koyun var etrafımızda. Adetimiz genelleme, bizim dışımızda olan o başkaları ne çok çenemizi yorar günlük hayatımızda. Adetimiz derken bile akkoyunları belirliyorum, ben ve benim gibi düşünenler ve kara koyunlar da diğerleri. Bizim gibi olmayan bizim gibi düşünmeyen ve bizim gibi yaşamayan.

 

İletişim sürecine baktığımızda karşımıza iletişimin üc temel unsur üzerinde var olduğunu görüyoruz. Bir ileti, iletinin kaynağı ve hedefi. Süreç içerisinde aykırıyı, farklıyı belirleyen hedef yani iletiyi alan yani “biz”.  “Biz” iletiyi alan, iletiyi konumlandıran, belirleyici olandır. İletiyi, aldığı iletiye göre göndereni sınıflandırır. İletişimin bireysel yada toplumsal oluşuna göre snıflandırma şekil değiştirir. Bireyin sabip olduğu referans çerçevesiyle toplumsal dinamikler de iletişimde devreye girer. Birey olarak yapılan sınıflandırmayla toplumsal olan sınıflandırma farklılaşır. “Biz” ötekini yaratır. “öteki” nın “biz” e yakınlığı ya da uzaklığı aykırılığın derecesini belirler. Kimi zaman bu aykırılık sapkınlığa kadar gider.  Ya da biz öyle değerlendiririz. En uç nokta sapkınlıktır, “biz” den son derece uzaklaşılmıştır.

Fotoğrafa bu aynı eksen üzerindeki üç kavram üzerinden bakıldığında fotoğrafın marjinalliği,aykırılığı,ötekiliği ve fotoğrafı çekenin marjinalliği,aykırılığı ve ötekiliğinden söz etmememiz doğru olacaktır. Ürünün(fotoğraf) niteliği üretenin(fotoğrafçının) niteliğinden farklılaşabalir. Aykırı bir fotoğrafın üreteni aykırı olmayan bir fotoğrafçı ya da tersi Aykırı bir üretenin ürünü aykırı olmayabilir. Dolayısıyla ürünün aykırılığı ve üretenin aykırılığından sözetmek mümkündür.

 

Sınıflama yapma yeteneğimizden ötürü aykırılığı şu şekillerde değerlendirebiliriz:

Ürünün işlevsel aykırılığı: Ürün tüketim açısından talebi oluşmadan var oluyorsa. Ve tüketici tarafından ilgi görmüyorsa ürünün aykırılığından bahsetmek mükündür. Ürünün Estetik aykırılığı: Toplumdan topluma değişen estetik kurallarının dışında evrensel diye tabir edilen ve insanın öngördüğü estetik kurallarına uymayan ürünler bu katagoriye sokulabilecek ürünlerdir. Üretenin Yaşamı(varoluş süreci) aykırılığı: Üreten üretim süreci içerisinde üretinin dışında da varoluşunu sürdürür. Yaşama bakış açısı onun değerlediriş ve benimseme sürecinden toplumun normlarının dışına çıkabilir. Bu durum üreteni aykırı durumuna düşüren bir durum olabilir. Her ne kadar üretimi bu yaşam biçiminden etkileniyor olsa da  üretim üreteninden bağımsızlaşıp kişilik kazanabilir. Üretenin üretim süreci aykırılığı: Üreten üretim süreci içerisinde genelin dışına çıkıyor ama bu süreç dışında tekrar genel içinde kalıyorsa üretim süreci aykırılığından bahsetmek mümkündür. Bütün içinde bir aykırılık sözkonusu olmasa da parçada aykırılık sözkonusudur.

 

Yaklaşık 200 yıllık tarihinde,açıklamalara ilişkin sayısız örnekle doludur.

Öncelikle ifade etmeliyim ki karakoyunluk yaşama hareket katan, renklendiren, ivme katan bir olgu. Benzerliklerin durağanlığına, sıkıcılığına çözüm yaratan bir olgu. Bu dosya konumuzda da amacımız bu renkliliği incelemek, gözlemlemek.Bu Aykırılığı ve farklılığı incelerken bireysel, toplumsal karakoyun örneklerinden faydalanmayı doğru bulduk. Ve bu yüzden bireysel örnekler; peter joel witkin,… ….,…. …. Gibi fotoğrafçılar ve toplumsal örnekler; japon fotoğrafı gibi örnekleri inceledik.

 

 

Bu sayıdaki dosya konumuz fotoğraftaki karakoyunlar. Konuları ile, konuları işleyiş biçimleri veya yaşam biçimleri ile karakoyunluğu seçen yada karakoyun olmak zorunda kalanlar. Diğeri, başkası, farklı, aykırı,öteki, marjinal olarak tanımladıklarımız. Fotoğrafın karakoyunları…

 

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s